Huyễn tướng không thể chán ghét, đó chính là công dụng kỳ diệu.
Có người kể rằng, vì giác ngộ, họ nhận ra mọi thứ đều là huyễn tướng, từ đó cảm thấy bi quan, chán đời, cho rằng cuộc sống thật vô nghĩa, như một giấc mơ, sống cũng chẳng có ý nghĩa gì lớn lao…
Vào lúc này, tôi muốn hỏi bạn rằng, bạn có chắc chắn những suy nghĩ và cảm xúc này của bạn là do bạn nhìn thấy huyễn tướng hoặc tất cả đều là huyễn hay không? Theo tôi thấy, đây chỉ là những người “nghe nói” về huyễn tướng chứ không phải là những người thực sự thấy huyễn tướng. Thực sự thấy huyễn tướng thì không phải như vậy.
Thực sự thấy huyễn tướng cần có trí tuệ phi thường. Khi thực sự thấy huyễn tướng, bạn không thể không khen ngợi vẻ đẹp của nó. Mọi vật với hình thức phi tương hiện ra trước mắt con người hàng triệu hình ảnh khác nhau, mang lại vẻ đẹp và sự phong phú cho cuộc sống con người. Trong đó, bản chất của sự biến hóa có công lao to lớn. Nếu mọi thứ không phải như huyễn thì thế giới sẽ thật chết lặng và nhàm chán biết bao. Khi bạn thực sự nhìn thấy huyễn tướng, bạn sẽ bị cuốn hút bởi cơ chế và hình thức kỳ diệu của sự tồn tại này; bạn sẽ phải thán phục nó “kỳ diệu”! Còn đâu cảm giác bi quan hay chán ghét nữa? Khi thực sự nhìn thấy huyễn tướng, bạn trở thành một người thưởng thức huyễn tướng. Trong mắt một người thưởng thức, không tồn tại cảm giác chán ghét, vô nghĩa hay bi quan.
Huyễn tướng là gì? Huyễn tướng là việc nhìn nhận những điều không phải A thành A, những điều không phải B thành B hoặc những điều A lại nhìn nhận thành B… và tin vào điều đó như thật. Vậy chân lý là gì? Chân lý chính là nhận ra điều này. Nhận ra rằng huyễn tướng chính là huyễn tướng thì đó chính là chân lý. Chân lý và huyễn tướng không phải hai loại vật khác nhau mà chỉ là cách nhận thức khác nhau về cùng một vật. Nhận thức đúng đắn về cùng một vật chính là chân lý; còn nhận thức sai lầm về cùng một vật chính là huyễn tướng. Chân và huyền không hai; chúng chỉ khác nhau ở cách nhìn.
Huyễn tướng cũng chính là biểu hiện của vô thường và vô ngã; nó thể hiện một chân lý nào đó, một thực tại tồn tại khách quan. Hình thức tồn tại của các hiện tượng trong thế giới tâm trí chính là huyến tưởng; nếu bạn ghét bỏ huyến tưởng thì có nghĩa rằng bạn đang ghét bỏ chân như. Chân như chính là lý thể của huyến tưởng; còn huyến tưởng lại chính là công dụng kỳ diệu của chân như. Khi bạn hiểu được điều này thì bạn sẽ yêu thích cả chân như lẫn huyến tưởng; bạn sẽ biết ơn và ôm ấp pháp môn kỳ diệu này. Bạn sẽ yêu thích huyến tưởng cũng giống như yêu thích chân lý vậy. Không có ai đã giác ngộ lại ghét bỏ huyến tưởng; tất cả những người đã tỉnh ngộ đều trở thành những người thưởng thức, sở hữu và tận hưởng cái đẹp của huyến tưởng.
Nếu bạn cảm thấy bi quan hay chán đời vì “huyền tưởng”, cảm thấy cuộc sống thật vô nghĩa hay nhàm chán thì có lẽ bạn chưa thực sự nhìn thấy được cái gọi là huyền tưởng; mà chỉ phản ứng với những hiểu biết sai lệch về nó mà thôi. Không thể nào có vị Phật buồn bã hay vị Đạt Ma chán đời; cũng chẳng thể nào có Huệ Năng rút lui khỏi cuộc đời này được cả; giác ngộ thật sự không thể đồng hành cùng bi quan hay chán đời được đâu! Huyền tưởng và thực tại đứng đối lập nhau; khi bạn thông suốt thì hai bên đều bình đẳng mà chẳng bám víu vào đâu cả! Không có bậc trí giả nào ghét bỏ cái gọi là huyen tuong cũng chẳng có ai yêu thích chân lý đến mức quên đi huyen tuong cả! Người thông suốt xem chân như và huyen tuong bình đẳng mà chẳng hai!
Huyền tưởng tức phi huyen tuong gọi tên huyen tuong! Chân lý tức phi chân lý gọi tên chân lý! Huyền với thật đều vô tự tính; toàn bộ huyen tuong tức thật; toàn bộ thật giống huyen tuong! Thật với huyen do cái nhìn mà phân biệt ra khác biệt! Thật tức thể; huyen tức dụng làm sao lại có kẻ giác ngộ chân lý lại ghét bỏ huyen tuong được nhỉ? Huyền tưởng không thể bị ghét bỏ bởi vì đó chính công dụng kỳ diệu! Khi mê thì có huyen tuong nhưng khi ngộ rồi thì ngay cả thật cũng chẳng còn nữa! Vượt qua cái gọi là huyen và phi huyen mới đúng như cách các vị Phật đã chứng kiến vậy! Đừng phản ứng với cái gọi là huyen cũng đừng so sánh quá nhiều với cái gọi是真。 Hai bên đều tự tại mới đúng chất con người trong Phật giáo!
bởi Trung tâm Thiền Tâm Đại Viên Mãn Không Sợ ở Đài Loan